DE EENZAME KONING
Geniet u ook zo van die indrukwekkende beuken die eenzaam midden in het landschap staan? Vaak staat er ook een op een kerkhof. Het zijn grote sterke bomen. Is het u wel eens opgevallen dat beuken in een beukenbos flinke afstand tot elkaar bewaren? En dat er onder een beuk niets groeit? Beuken zijn mooie maar eenzame bomen, die afstand houden. Hoe dat zo gekomen is? Lees dit mooie sprookje:
Lang, heel lang geleden was er eens een wijze koning. Hij was een echte koning, dat zag je zo. Groot, breed, sterk en hij bezag alles hooghartig van een afstand. De koning was streng doch rechtvaardig en hij werd door zijn volk gewaardeerd, al vreesde men hem wel. Koning zijn is geen pretje, het is een eenzaam bestaan. Koningen worden omgeven door baantjesjagers, hielenlikkers en jaknikkers.
Op een nacht werd koning Fágus Sylvática in een droom verteld dat hij weldra zou sterven. Toen hij wakker werd wist hij dat dit waar was. De eenzame koning had geen kinderen en vertrouwde zijn dienaren niet. Wie moest hem opvolgen zodat zijn geliefde volk in voorspoed verder kon leven? Met de dood op de hielen bedacht hij een plan. In zijn hofhouding vielen twee zelfstandige jonge mensen op. De ene was een gespierde jonge ridder en de ander de slimme dochter van zijn tuinman.
“Ik wil kijken wie van jullie de meest geschikte is om mij op te volgen,” zo sprak de oude koning tot de twee. “Degene die de opdracht eerlijk, rechtvaardig en bekwaam uitvoert, zal die nieuwe majesteit van dit land worden. Ieder van jullie brengt een kar vol groente en graan naar een arm dorp in het oosten van ons land. Zeg hen dat je het voedsel namens de koning brengt. Luister naar hun zorgen en wens hen volgend jaar een betere oogst toe. Het zijn eenvoudige, maar gulle mensen. Neem van hen slechts één geschenk aan.”
De volgende morgen gaf de jonge ridder de paarden de sporen en reed zelfverzekerd met de volle kar weg. Hij was er van overtuigd dat hij met zijn goede afkomst de nieuwe koning zou worden. Binnen twee uur werd hij overvallen door struikrovers in naam van de koning. Hoe zou de jonge ridder handelen? Zijn eerlijkheid, betrokkenheid en leiderschap werden op de proef gesteld. De jonge graaf voelde zich vernederd door de dieven die zonder dat hij zich kon verzetten zijn kar hadden gestolen. Hij besefte dat hij had gefaald en nooit koning zou worden en besloot zich een paar dagen te verstoppen. Toen hij terugkeerde op het paleis vroeg de koning: “Hoe is het je vergaan, jongeman?” “O, koning, ik had een voorspoedige reis, de dorpelingen zijn u zeer dankbaar en als dank geven zij u deze speciale houten fluit cadeau.” De koning keek de jonge ridder in de ogen en zweeg.
De volgende dag vertrok de dochter van de tuinman met een kar naar een ander dorp. Ook zij werd al snel overvallen door de struikrovers. Ze keerde spoorslags terug naar het paleis, vertelde wat er was gebeurd en vroeg de koning een nieuwe kar graan en groente voor de arme dorpelingen èn extra begeleiding om struikrovers op afstand te houden.
Toen was het de koning duidelijk wie de toekomstige vorst zou worden. De dochter van zijn tuinman was niet alleen eerlijk, maar zeer begaan met de noden van de dorpelingen. De volgende dag werd ze gekroond. “Lieve koningin,” zo sprak de koning toen ze na alle plechtigheden alleen waren, “Morgen zal ik er niet meer zijn. Jij bent niet alleen eerlijk en rechtvaardig, ik weet ook dat je in wijsheid zult regeren. Je bent echter nog jong en ik zal je helpen. Plant dit nootje op mijn graf en kom met ieder probleem naar de boom die hieruit zal groeien. Luister goed naar de boom want die zal je wijze raad geven.” Die nacht stierf de koning en de jonge koningin stopte zorgvuldig het ruwe nootje op zijn graf. De volgende dag stond er een boom, die al snel uitgroeide tot een grote, brede en sterke boom met dikke takken en wortels. De eenzame boom torende hoog boven alles uit en bezag hooghartig alles op een afstand. Die boom werd genoemd naar de koning: Fágus Sylvática. |
oude beuk op kerkhof Groensteeg,Leiden foto©Els
Baars (1xklikken=vergroten)
Opvallend is dat die hele grote bomen oppervlakkig wortelen. Dikke wortels liggen deels boven de grond. Hierdoor waaien ze vrij makkelijk om tijdens zware stormen. De boom wordt meestal zo'n 150 jaar oud maar kan in goede omstandigheden 300 jaar worden. Bekijk de hele stam van een vrijstaande beuk eens goed. De stam is glad maar ontwikkelt bijzonder: “de verdere ontwikkeling van de stam vindt plaats doordat een grote zijtak zich opricht en de oorspronkelijke hoofdtak opzij dringt. Deze neemt een min of meer horizontale stand in en de voormalige zijtak wordt de verlenging van de hoofdstam, die daardoor enigszins zigzagsgewijs verloopt.(uit de Nederlanse Ecologische Flora, deel 1, p 105). Die zijwaartse, naar beneden gerichte horizontale dikke zijtakken zijn heerlijk om met een heel gezin op te schommelen.
oude beuk op kerkhof Groenesteeg Leiden,foto©Els
Baars (1xklikken=vergroten)
|
